Zielona ściana na zewnątrz domu – sposób na piękną elewację?

Na wygląd i funkcjonalność przydomowej przestrzeni wpływa wiele czynników. Obok roślinności i małej architektury liczy się także sam główny budynek – a dokładniej jego elewacja. Powinna ona współgrać z zielenią wokół, wpisując się w konkretne trendy, odpowiadające upodobaniom domowników oraz charakterystyce miejsca. Można też połączyć zieleń i architekturę, decydując się na zielone ściany na zewnątrz.

Jakie rozwiązania można wybrać? Czym wyróżniają się nowoczesne ogrody wertykalne? Na te i inne pytania odpowiadamy w dzisiejszym artykule.

Zielona ściana na zewnątrz budynku – funkcje, jakie mogą mieć ogrody wertykalne

Zielone ściany stosuje się na elewacjach od dawna. Są to powierzchnie pokryte zazwyczaj naturalną roślinnością, co pozwala uzyskać szereg korzyści – jeśli tylko konstrukcja zostanie prawidłowo wykonana, w odpowiednim miejscu, z wykorzystaniem właściwych roślin.

Dlaczego warto zdecydować się na żywe ściany (tzw. ogrody wertykalne)? Większość osób skupia się na kwestii walorów estetycznych – zielona ściana to bowiem szansa zdecydowanie piękniejszy ogród, w skondensowanej formie – taka opcja nie zabiera wiele miejsca, a daje spektakularne efekty. Rośliny zielone i kwiaty na ścianie prezentują się pięknie, stanowią naturalny łącznik z ogrodem wokół. Budują klimat, zdobią i tworzą idealne tło do zbudowania przytulnego kącika do wypoczynku.

Z pomocą takich rozwiązań, jak ogrody wertykalne, zyskuje się jednak szereg innych korzyści. Przede wszystkim zielona ściana to sposób na ochronę przed nadmiernym nagrzewaniem się elewacji w sezonie letnim czy wychłodzeniem w okresie zimowym (wertykalne ogrody zimozielone). Taka dodatkowa izolacja termiczna poprawia zatem komfort funkcjonowania we wnętrzach.

Ogrody wertykalne umożliwiają tłumienie hałasów – stając się naturalną izolacją akustyczną dla budynków mieszkalnych.

Profesjonalnie wykonane zielone ściany zatrzymują nadmiar wody opadowej – działają jak naturalna gąbka. Oddają ją później stopniowo, ograniczając ilość spływu powierzchniowego i minimalizując ryzyko lokalnych podtopień czy uszkodzenia fundamentów budynku. Co więcej, takie rozwiązanie stanowi naturalne nawilżenie powietrza, a także poprawia jakość powietrza dzięki pochłanianiu pyłów i zanieczyszczeń.

Gdzie umieścić zielone ściany – czy warto je wznosić w dowolnym miejscu?

Gdy chce się stworzyć ogród wertykalny, należy zacząć od wyboru miejsca. Tego typu konstrukcje pojawiają się w przestrzeni użytkowej, choć znacznie lepiej sprawdzają się w strefach reprezentacyjno-rekreacyjnych, gdzie ustawia się wygodne meble ogrodowe do wypoczynku.

Zazwyczaj taka zielona ściana z roślin pojawia się w takich punktach, jak:

• balkon,
• taras,
• altana,
• ganki.

W takich miejscach udaje się najlepiej wyeksponować zielone ściany i w pełni docenić ich walory wizualne, jeśli ustawi się obok niej zestawy ogrodowe, leżaki czy narożniki wypoczynkowe.

Zewnętrzne zielone ściany – rodzaje rozwiązań (ogrody wertykalne naturalne, sztuczny ogród wertykalny)

Istnieje kilka typów konstrukcji, które pozwalają na wznoszenie takich rozwiązań, jak zielone ściany. Można choćby zdecydować się na:

• ogrody wertykalne z roślin pnących (sadzonych w podłożu lub donicach, z użyciem kratownic dla podtrzymania roślin na elewacji);
• ogrody modułowe (specjalne panele i siatki, na których montuje się doniczki);
• ogrody wertykalne hydroponiczne (uprawy bez gleby, korzenie roślin umieszcza się w specjalnym podłożu).

Aby dobrać odpowiednie okazy roślin i konstrukcje, trzeba wziąć pod uwagę dostępny budżet, rodzaje roślin, które pragnie się umieścić na elewacji, lokalizację i możliwości techniczne. Dzięki temu zielone ściany na długo zachowają piękny wygląd.

Jeżeli nie można pozwolić sobie na żywe rośliny na elewacji, niekiedy tworzy się sztuczny ogród, w którym pojawiają się rozmaite produkty imitujące efektowną roślinność. Potrafią stać się piękną dekoracją, nie zapewniają jednak tylu korzyści praktycznych, jak uprawy roślin żywych.

Jak dobrać rośliny na ogród wertykalny?

Gdy tworzy się ogrody pionowe, należy dobrze przemyśleć odmiany roślin, które mają do nich trafić. Należy zastanowić się, czy są to okazy potrzebujące dużej ilości światła dziennego, a może ochrony przed porywami wiatru. Trzeba oczywiście korzystać z gatunków odpornych na warunki atmosferyczne w naszej strefie klimatycznej. Do rozważenia pozostaje kwestia, czy chce się stworzyć zielone ściany całoroczne czy tylko sezonowe. Nie zapominajmy przy tym o kwestiach estetyki – powinno się zastosować rośliny ożywiające miejsce z pomocą kwiatów i ozdobnych liści.

Do najchętniej wybieranych okazów przy aranżacji ogrodów glebowych czy modułowych zaliczają się zwłaszcza:

• paprocie,
• zielistki,
• turzyce i inne trawy ozdobne.

Nie stroni się też od roślin pnących. W kategorii pnączy stawia się zwłaszcza na:

• bluszcz pospolity,
• winorośle.

Pięknie prezentują się także kwiaty, w tym:

• begonie,
• pelargonie,
• fuksje.

W ogrodach hydroponicznych sadzi się natomiast:

• filodendron pnący,
• zioła (miętę, bazylię, pietruszkę naciową).

Każdy ogród może być inny – każdy łatwo jest w stanie znaleźć okazy, które wpiszą się w dane otoczenie.

Wymagania techniczne dla budynku a ogrody wertykalne

Do tego, by można było stworzyć zielone ściany, należy jeszcze spełnić szereg wymogów technicznych związanych z samym budynkiem – w ten sposób zapewnia się bezpieczeństwo i funkcjonalność przestrzeni.

Ogrody wertykalne mogą powstać na elewacjach, które wyróżnia odpowiednia wytrzymałość – dopasowana do konkretnej instalacji (znaczenie ma też to, ile metrów kwadratowych ma zająć zielona ściana, jaki będzie ciężar konstrukcji etc.). Należy pamiętać, by zagwarantować właściwe warunki pod względem nasłonecznienia i ochrony przed szkodliwymi czynnikami. Oczywiście ściana musi mieć dobrą izolację, co chroni ją przed wilgocią i uszkodzeniami.

Warto stawiać na wysokiej jakości elementy montażowe, jak rusztowania, konstrukcje nośne, osłony, systemy automatycznego nawadniania czy dodatkowe oświetlenie – nie tylko zapewnia to odpowiedni efekt wizualny, ale też pozwala cieszyć się z ogrodów wertykalnych przez długie lata. Całość powinna być pomyślana tak, by zagwarantować dostęp do instalacji na wypadek awarii i prac serwisowych.

Nawadnianie ogródków – z zamkniętym i otwartym obiegiem wody

Zielone ściany należy regularnie podlewać. Można skorzystać ze sposób tradycyjnych (ręczne podlewanie z konewki lub z pomocą węża ogrodowego) albo skusić się na automatyczne systemy podlewania. Bywają to systemy otwarte (zapewnienie wody pochodzącej z instalacji umieszczonej na ścianie lub w podłożu) albo o obiegu zamkniętym (woda krąży w rurach i po zasileniu roślin powraca do zbiornika).

Projekt zrealizowany z instalacją automatyczną to idealny sposób na ogrody wertykalne dla wymagających osób, które chcą zapewnić roślinom odpowiednią ilość wody, a przy tym ograniczyć obowiązki związane z dbaniem o zieloną ścianę.

Dlaczego warto postawić na zielone ściany – podsumowanie

Zielone ściany to pnącza, rośliny kwitnące czy dekoracyjne liście. Potrafią zbudować klimat w miejscu do relaksu, poprawiają mikroklimat i zmniejszają ilość zanieczyszczeń, a przy tym nie zajmują wiele miejsca. To zatem opcja do wykorzystania nawet na bardzo ciasnym balkonie czy tarasie.